Salderen stopt in 2027: controleer de knip in uw contract

Een energiecontract dat deze herfst begint, loopt al snel door tot in 2027. Voor Nederlandse huishoudens met zonnepanelen zit daar een belangrijke grens in: op 1 januari stopt de wettelijke salderingsregeling. De datum van uw jaarafrekening verandert daar niets aan. Volgens ACM ConsuWijzer moet de leverancier afname en teruglevering uitsplitsen in een periode tot en met 31 december 2026 en een periode vanaf 1 januari 2027.

Dat is geen nieuw besluit van deze week, maar wel een controlepunt voor wie nu verlengt, overstapt of zijn komende rekening probeert te begrijpen. Kijk niet alleen naar het maandbedrag of één aantrekkelijk stroomtarief. Vraag welke afspraken aan beide kanten van de jaargrens gelden. Een contract voor één jaar hoeft niet te betekenen dat de wettelijke verrekening dat hele contractjaar hetzelfde blijft.

Drie stroomstromen, niet één opbrengst

Begin bij het verschil tussen opwek, direct eigen gebruik en teruglevering. Stroom die uw panelen maken en die meteen in huis wordt gebruikt, koopt u niet bij de leverancier. Alleen wat naar het openbare net gaat, is teruglevering. Wat u op andere momenten uit het net haalt, is afname. Het totale aantal kilowatturen in de app van de omvormer is daarom niet automatisch het aantal kilowatturen waarop de leverancier een vergoeding berekent.

Tot de jaargrens mag de leverancier teruggeleverde stroom wegstrepen tegen afgenomen stroom, binnen de salderingsgrens. Die grens is de hoeveelheid die de leverancier u levert. Levert u meer terug, dan krijgt u voor dat overschot een terugleververgoeding volgens uw contract. Salderen is dus een verrekening van elektriciteit, geen spaarpot waaruit u onbeperkt alle vaste kosten van de energierekening kunt betalen.

De knip volgt de wet, niet uw afrekendatum

Vanaf 1 januari 2027 vervalt die wettelijke verrekening. U betaalt energiebelasting en btw over alle elektriciteit die u van uw leverancier afneemt. Voor teruggeleverde stroom staat daar een vergoeding tegenover. Over zelf opgewekte stroom die u direct gebruikt, betaalt u geen belasting of kosten aan de leverancier. De panelen hoeven dus niet van het dak en terugleveren wordt niet verboden. Wel verandert hoe beide richtingen op de rekening worden gewaardeerd.

Loopt uw afrekenjaar bijvoorbeeld van het najaar naar het volgende najaar, dan is dat geen reden om de wettelijke regeling tot die volgende herfst door te trekken. ACM ConsuWijzer verlangt een uitsplitsing vóór en na 1 januari. Vraag hoe de leverancier die hoeveelheden vaststelt en waar u ze later terugvindt. Neem niet zelf aan dat een gelijkmatige verdeling over de maanden past bij uw zonnestroom: opwek en afname verschillen per seizoen.

Daarbij noemt de toezichthouder een belangrijke nuance. Een bestaand contract kan u alsnog recht geven op salderen. De wettelijke stopdatum en een aanvullende contractuele afspraak zijn niet hetzelfde. Lees daarom de precieze tekst en vraag bij twijfel om een schriftelijke uitleg. De woorden ‘vast contract’ alleen bewijzen niet dat u na de jaargrens onder exact dezelfde verrekenafspraken blijft vallen.

Een vergoeding is nog geen netto-opbrengst

Tot 1 januari 2030 moet de terugleververgoeding minimaal 50 procent bedragen van het kale leveringstarief, dus zonder energiebelasting en btw. Dat is niet de helft van de totale prijs die u op de rekening voor ingekochte stroom ziet. Wie met die verkeerde basis rekent, kan de verwachte vergoeding te hoog inschatten. Controleer welk tarief de leverancier gebruikt en welke belastingen daar niet in zitten.

Daarnaast blijven terugleverkosten mogelijk. Rijksoverheid legt uit dat dit kosten mogen zijn die leveranciers maken om teruggeleverde stroom te verwerken. ACM ConsuWijzer waarschuwt dat die kosten soms hoger kunnen uitvallen dan de terugleververgoeding. Een wettelijk minimum voor de vergoeding is dus geen garantie op een positieve netto-opbrengst van iedere teruggeleverde kilowattuur. Vergelijk vergoeding en kosten afzonderlijk, met uw verwachte hoeveelheid teruglevering erbij.

Een gewijzigd contract vraagt om een tweede lezing

Past uw leverancier de voorwaarden aan van een contract dat over 1 januari doorloopt? Volgens ACM ConsuWijzer mag dat alleen als in de huidige voorwaarden duidelijk en begrijpelijk staat waarom hij dat mag doen. In dat geval kunt u ook kosteloos overstappen. Dat is geen algemene belofte dat iedereen met zonnepanelen ieder vast contract zonder kosten kan opzeggen: de aanleiding en de bestaande voorwaarden doen ertoe.

Bewaar daarom de overeenkomst, de tariefbladen en het wijzigingsbericht bij elkaar. Vraag welke bepaling de aanpassing mogelijk maakt en wat die betekent voor uw eigen looptijd. Bij een onduidelijke of volgens u onjuiste rekening is de eerste stap contact met de leverancier. Komt er geen oplossing, dan biedt ACM ConsuWijzer informatie over schriftelijk klagen en verdere geschilroutes. Een melding bij de toezichthouder vervangt niet vanzelf de behandeling van uw individuele klacht.

Vergelijk de rekening, niet alleen het voorschot

Leg bij een nieuw aanbod ten minste het leveringstarief, de vaste kosten, de terugleververgoeding, de terugleverkosten en de voorwaarden van eventuele kortingen naast elkaar. Geef aan dat u zonnepanelen hebt. ACM adviseert meer dan één prijsvergelijker te bekijken, omdat aanbiedingen kunnen verschillen. Laat een laag termijnbedrag niet de vergelijking beslissen: het is een voorschot op de afrekening, geen garantie dat uw jaarlijkse kosten even laag uitvallen.

Direct eigen gebruik blijft buiten de teruglevering. Milieu Centraal noemt bijvoorbeeld wassen of de elektrische auto laden wanneer er zonnestroom is. Het gaat om bestaand verbruik verschuiven, niet om extra stroom verbruiken om de meter mooi te laten lijken. Een nieuwe batterij of ander apparaat is geen noodzakelijke eerste stap om uw contract te begrijpen. Begin met de hoeveelheden en voorwaarden die u al kunt controleren.

De praktische vraag voor deze herfst is daarmee eenvoudig: kan uw leverancier uitleggen wat er vóór én na 1 januari op uw rekening gebeurt? Een helder antwoord onderscheidt afname, teruglevering, vergoeding en kosten. Pas daarna heeft een vergelijking van aanbiedingen betekenis. De jaargrens is voor iedereen dezelfde, maar de uitkomst in euro’s hangt af van het contract en van de stroom die uw huishouden werkelijk gebruikt en teruglevert.